Paśla debataŭ pamiž Hiłary Klintan i Donałdam Trampam ichnyja šancy na pieramohu zastalisia prykładna roŭnymi. Chto z abodvuch kandydataŭ na prezidenta ZŠA bolš vyhodny dla Biełarusi, «Biełsatu» tłumačyć Valer Kavaleŭski ź Biełaruska-amierykanskaha zadzinočańnia.

Kali paraŭnać pieršy raŭnd debataŭ — čym jon adroźnivajecca ad druhoha i treciaha? I što, ułasna kažučy, čakać ad nastupnych?

Valer Kavaleŭski: Pieršy raŭnd byŭ vielmi važnym, a taksama vielmi niervovym i dla samich kandydataŭ, i dla ich prychilnikaŭ, bo było nieviadoma, jak jon projdzie: kandydaty — vielmi roznyja pa tempieramiencie, stylu i kvalifikacyjach. Klintan dobra vałodaje fakturaj, ale Tramp vielmi ŭdała vystupaje na takich imprezach. Tamu była intryha ŭ tym, jak hetkija roznyja fihury z saboj syjducca, jak buduć uzajemadziejničać, jakaja budzie dynamika.

Akazałasia, što padrychtavanaść Klintan syhrała vielmi važnuju rolu: Tramp byŭ skavany, i nie moh vystupać upeŭniena z takim biaźmiežžam formaŭ i epitetaŭ, jakija jon dazvalaje sabie ŭ zvyčajnych umovach, jon nie moh karystacca svajmi mietadami. Było vidavočna, što Klintan jaho pieraŭzychodzić: tut pytańni i stylu, i manieraŭ, i reakcyi na remarki apanienta.

Klintan ad samaha pačatku pačała razhojdvać Trampa drobnymi, ale trapnymi ŭkołami, kali jana zvartałsia da jahonaj bijahrafii i da papiarednich vykazvańniaŭ — jana demanstravała, što ŭ čałavieka niedastatkova kvalifikacyjaŭ, niedastatkova maralnaha bekhraundu.

Nakolki katastrafičnaj dla Amieryki budzie pieramoha Trampa?

Ludzi, jakija maralna rychtujucca da pieramohi Trampa, kažuć, što ŭ Amierycy jość sistema bałansaŭ, jakaja strymlivaje i ŭraŭnavažvaje vykanaŭčuju ŭładu. Zakanadaŭčaja ŭłada nie dazvalaje prezidentu być zanadta ŭpłyvovym. Ale my bačym, što Tramp taksama moža pierachodzić peŭnyja miežy ŭ svaich rašeńniach, padychodach i rytorycy. Jon navat ciapier pierachodzić miežy dziejnych zakonaŭ. U prezidenta dosyć prastory, kab prymać ułasnyja rašeńni navat nasupierak Kanhresu. Naprykład, kali Kanhres u adpačynku, prezident moža prymać rašeńni biez uchvaleńnia zakanadaŭčaha orhana.

Ja baču značnuju pahrozu ŭ tym, što Tramp moža być abrany: ZŠA — ekanamičny, palityčny i vajenny lidar u śviecie, i padobnyja źmieny ŭ kanfihuracyi ŭłady, źmieny ŭ padychodach da mižnarodnych prablemaŭ mohuć mieć surjoznyja nastupstvy dla ŭsiaho śvietu.

A dla samich Štataŭ? Ci moža zdarycca novaja Vialikaja depresija, kali, naprykład, Tramp abmiažuje prytok u krainu mihrantaŭ?

Miarkuju, heta moža zdarycca, ale sistema, kaniečnie, budzie supraciŭlacca — Trampu buduć supraćstajać Kanhres, hramadzianskaja supolnaść, palityčnyja partyi.

U samich respublikancaŭ niama adzinstva i zhody z tym, što havoryć Tramp — jany prosta chočuć, kab da ŭłady pryjšoŭ respublikaniec, jaki pieraklučyć paviestku dnia na bolš kansiervatyŭnyja temy. Jany zusim nie zhodnyja z tym, što treba budavać mury abo vydalać z krainy ŭsich musulmanaŭ i nielehalnych mihrantaŭ.

Jość i ekanamičnyja čyńniki: fondavyja rynki majuć u Štatach vialikaje značeńnie, i jak jany adreahujuć na mahčymaje abrańnie Trampa, na jahonyja idei i rašeńni, jakija jon budzie prasoŭvać, — heta składanaje pytańnie. Kali ich reakcyja budzie admoŭnaj, heta moža paŭpłyvać na rašučać Trampa ŭ realizacyi svaich idejaŭ.

Chto z dvuch kandydataŭ bolš by adpaviadaŭ na pasadzie prezidenta našym nacyjanalnym intaresam?

Hiłary Klintan značna bolš viedaje Biełaruś. Jana była ŭ Biełarusi razam sa svaim mužam, prezidentam Biłam Klintanam, u 1994-m hodzie. Jana mieła dačynieńnie da biełaruskaha pytańnia — i da zakanadaŭstva, i da inicyjatyvaŭ, — kali jana była sienataram, i paśla, kali jana była dziaržsakratarom Złučanych Štataŭ. Jana navat uručała pieršuju ŭznaharodu za žanočuju mužnaść Naście Pałažanka ŭ 2011-m hodzie. Jana razumieje našuju situacyju i nadaje vysokuju ŭvahu pytańniam kaštoŭnaściaŭ — demakratyzacyi, pravoŭ čałavieka, deficytu jakich u Biełarusi jana addaje sabie spravu.

U adroźnieńnie ad Klintan, dla Trampa heta nie tema: jon nie maje nijakaha dośviedu ŭ mižnarodnych dačynieńniach i nie razumieje fundamientalnych pryncypaŭ viadzieńnia vonkavaj palityki. Jon skieptyčna vykazvajecca pra rolu NATO jak haranta stabilnaści ŭ Jeŭropie.

Vielmi važna toje, što jon družalubna stavicca da dyktatarskich režymaŭ,kamplemientarna vykazvajecca pra Uładzimira Pucina i skieptyčna — pra Ukrainu. Pa nieviadomych pryčynach jon admoviŭsia sustrakacca ź Piatrom Parašenkam, kali toj byŭ u ZŠA na Hienieralnaj asamblei AAN — heta istotny sihnał. Jon užo kazaŭ pra toje, što budzie hatovy pryznać rasiejskuju anieksiju Krymu jak zakonnuju. U atačeńni Trampa davoli šmat ludziej, jakija majuć naŭprostavyja intaresy ŭ Rasiei, i, jak śćviardžajuć niekatoryja miedyi, mohuć znachodzicca pad peŭnym rasiejskim upłyvam.

Palityka, jakuju źbirajecca pravodzić Hiłary Klintan, bolš adpaviadaje nacyjanalnym intaresam Biełarusi.

Ci Tramp tearetyčna moh by pasiabravać z Łukašenkam?

Tearetyčna ŭsio mahčyma. Miarkuju, što kali b Łukašenka adkarektavaŭ svaju ŭnutranuju i vonkavuju palityku, pravioŭ peŭnyja palityčnyja reformy, jon moh by sustrecca ŭžo i z Abamam — nie ciapier, kali tut zastalisia ličanyja dni da zakančeńnia jahonaha terminu, ale tady, kali jon kiravaŭ Amierykaj. (Hod tamu Łukašenka sustreŭsia z Abamam, ale dla pratakołu: pryjom u Abamy adbyŭsia 29 vieraśnia i byŭ pryśviečany kiraŭnikam delehacyjaŭ na 70-j Hienieralnaj Asamblei AAN. — Zaŭv. «Biełsat».)

Kali b Łukašenka pravioŭ u krainie pieraŭtvareńni, byli b šancy sustrecca i z Hiłary Klintan. Jak my bačym, prezidenty amal usich postsavieckich, navat aŭtarytarnych, krainaŭ, jak Kazachstan abo Azierbajdžan, sustrakajucca z amierykanskimi prezidentami. Heta adbyvajecca časta i rehularna, i nia jość čymści niezvyčajnym. Heta dla nas — siensacyja, a dla inšych krainaŭ — norma.

Jaki vaš asabisty prahnoz pa vynikach vybaraŭ?

Pakul ciažka skazać — dynamika składanaja. Toje, što pieršyja debaty prajšli na karyść Klintan, dadaje joj stanoŭčaj dynamiki. Tramp dapuściŭ niekalki surjoznych pamyłak — asabliva, kali skazaŭ, što toje, što jon moža paźbiahać apłaty fiederalnych padatkaŭ aznačaje, što jon vielmi razumny. Hetyja pamyłki ciapier aktyŭna vykarystoŭvajucca ŭ miedyjach, i ŭ prezidenckaj kampanii Klintan.

Toje, što ŭ pieršym raŭndzie pieramahła Klintan, vielmi joj dapamoža praciahvać hety nastup, i pieramahać na kłasie. Joj nieabaviazkova zaraz ryzykavać u niejkich momantach, a dastatkova trymacca taho kłasu, jakim jana ŭžo vałodaje.

Pra vyniki vybaraŭ skazać ciažka — kandydaty robiać pamyłki, mohuć uspłyć niejkija novyja fakty i h. d. Rasiejskija chakiery chvalilisia tym, što pakažuć novyja papiery, jakija skampramietujuć Klintan. To bok, mahčyma ŭsio. Abodva baki nie zdajucca, i namahajucca padarvać aŭtarytet adzin adnaho, tamu vielmi rana kazać, jak projduć vybary. Da ich zastałosia šeść tydniaŭ — ciapier budzie našmat bolš padziejaŭ, rytm budzie pavialičvacca z kožnym dniom.

Клас
0
Панылы сорам
0
Ха-ха
0
Ого
0
Сумна
0
Абуральна
0

Chočaš padzialicca važnaj infarmacyjaj ananimna i kanfidencyjna?